Lộ nhiều sai phạm trong công tác quản lý tài nguyên khoáng sản, đất đai

Rate this post

Quản lý khai thác: Sai ở đâu?

Một trong những chủ đề được quan tâm nhất trong các cuộc kiểm toán đầu năm 2022 là công tác quản lý nhà nước về tài nguyên khoáng sản giai đoạn 2017 – 2021 của Bộ Tài nguyên và Môi trường (TN&MT), Tập đoàn Công nghiệp Than. – Khoáng sản Việt Nam, Tổng Công ty Công nghiệp Xi măng Việt Nam và 28 tỉnh: Hà Nam, Hòa Bình, Quảng Ngãi, Bình Dương, Tây Ninh, Long An, Quảng Ninh, Hải Phòng, Lào Cai, Lai Châu, Sơn La, Khánh Hòa, Ninh Thuận , Đăk Lăk, Gia Lai, Kon Tum, Đăk Nông, Yên Bái, Thừa Thiên – Huế, Tuyên Quang, Thái Nguyên, Bắc Kạn, Hà Giang, Phú Thọ, Thái Bình, Bình Định, Cao Bằng, Bình Phước.

Tại một số địa phương, việc cấp giấy phép khai thác khoáng sản được Kiểm toán Nhà nước phát hiện chưa đúng thẩm quyền, quy định.

Kết quả kiểm toán các đơn vị trên cho thấy, một số mục tiêu của Chiến lược khoáng sản đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030 tại Quyết định số 2427 / QĐ-TTg chưa đạt được theo đúng tiến độ. Cụ thể là về mục tiêu điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản; mục tiêu về khai thác và chế biến khoáng sản; mục tiêu hình thành các khu công nghiệp chế biến khoáng sản tập trung với công nghệ tiên tiến, quy mô tương xứng với tiềm năng của từng loại khoáng sản còn dang dở, thiếu đồng bộ, công nghệ chế biến còn lạc hậu, ô nhiễm môi trường …

Ngoài một số chỉ tiêu chưa đạt, kết quả kiểm toán còn cho thấy 6 tỉnh gồm Bắc Kạn, Bình Phước, Hòa Bình, Đắk Lắk, Lai Châu, Ninh Thuận bổ sung, điều chỉnh quy hoạch khoáng sản chưa đúng quy định. . Việc phê duyệt khu vực cấm, tạm thời cấm hoạt động khoáng sản ở nhiều địa phương như Đà Nẵng, Cần Thơ; An Giang, Bình Thuận, Cà Mau, Cao Bằng, Đắk Lắk, Gia Lai … Đáng chú ý, trên địa bàn tỉnh Bình Định có 9 mỏ nguyên liệu được UBND tỉnh Bình Định chấp thuận chủ trương bổ sung quy hoạch khoáng sản tỉnh nhưng không được chưa được chấp thuận. chấp thuận. Liên quan đến tỉnh Bình Định, Kiểm toán Nhà nước cũng chỉ rõ tỉnh này đã cấp phép khai thác 4 điểm mỏ có đất san lấp với diện tích khai thác 48,02ha, trong đó có 29,14ha không nằm trong quy hoạch được duyệt.

Tại Quảng Ngãi, Sở Tài nguyên và Môi trường tham mưu UBND tỉnh phê duyệt phương án đấu giá các khu vực khoáng sản không có trong quy hoạch đã được phê duyệt. Chưa dừng lại, Kiểm toán Nhà nước còn phát hiện tại Quảng Ngãi, một số đơn vị khoanh vùng không thực hiện đấu giá quyền khai thác khoáng sản nhưng không có hồ sơ, tài liệu làm căn cứ để khoanh vùng theo quy định, gồm: 5 mỏ đá làm vật liệu xây dựng (không chưa được cấp phép khai thác) và 113 mỏ đất làm vật liệu san lấp.

Sở Tài nguyên và Môi trường tham mưu UBND tỉnh Quảng Ngãi cấp phép khai thác không qua đấu giá quyền khai thác khoáng sản đối với 21 điểm mỏ cát khi chưa thực hiện khoanh vùng, không khoanh vùng khu vực không đấu giá quyền khai thác khoáng sản; 66 quyết định phê duyệt trữ lượng không cấp phép thăm dò khoáng sản; cấp 4 giấy phép khai thác khi không có ngành nghề khai thác đất đồi núi; 3 giấy phép được cấp trong khi vốn chủ sở hữu dưới 30% tổng mức đầu tư dự án và 2 dự án đầu tư không có trong quy hoạch; 17 hồ sơ không có văn bản xác nhận vốn chủ sở hữu. Vẫn tại tỉnh Quảng Ngãi, UBND tỉnh ủy quyền cho các huyện, thành phố cấp phép khai thác cho 38 khu vực khoáng sản (sản lượng 110.350,2m3) không đúng thẩm quyền, cấp phép và chuyển nhượng quyền khai thác đá bazan. làm phụ gia xi măng thuộc thẩm quyền cấp phép của Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Tương tự tại Đắk Lắk, qua kiểm toán cũng phát hiện việc cấp phép thăm dò, khai thác khoáng sản cho 11 đơn vị vượt diện tích quy hoạch thăm dò, khai thác khoáng sản; cấp 3 giấy phép hoạt động trong phạm vi công trình bảo tồn có thu hồi khoáng sản nhưng ghi “tận thu” khoáng sản là không đúng quy định tại Điều 67 Luật Khoáng sản. Tình trạng này cũng xảy ra tại tỉnh Hà Nam, việc cấp phép diện tích điều chỉnh, mở rộng mỏ cho Công ty cổ phần khai thác và chế biến đá Minh Sơn và Công ty TNHH Thi Sơn đã cấp phép khai thác trùng diện tích để khai thác. Nhà máy Xi măng Bút Sơn, nay là Công ty Cổ phần Xi măng Vicem Bút Sơn.

Tại tỉnh Hà Giang, Kiểm toán Nhà nước phát hiện 77 điểm mỏ không có tiền thuê đất, khai thác không có thiết kế mỏ. Tại Thừa Thiên – Huế, nhiều doanh nghiệp khai thác không có giấy phép. Ninh Thuận khai thác vượt công suất. Khánh Hòa sử dụng khoáng sản sau khai thác sai mục đích. Đặc biệt, Kiểm toán Nhà nước cũng chỉ ra, hầu hết các địa phương vẫn còn trường hợp đã hết thời hạn khai thác nhưng chậm làm thủ tục đóng cửa mỏ. Ngoài ra, qua kiểm toán cũng cho thấy, một số chính sách, chế độ còn thiếu đồng bộ, thiếu nhất quán dẫn đến sự lúng túng, khó áp dụng trong quá trình thực hiện.

Vẫn “nóng” về vi phạm đất đai

Về công tác quản lý nhà nước về đất đai giai đoạn 2017 – 2021, Đoàn kiểm toán chuyên đề làm rõ vẫn còn tình trạng cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trái thẩm quyền; lập, thẩm định và trình duyệt kế hoạch sử dụng đất hàng năm cấp huyện; phê duyệt bổ sung các dự án thu hồi đất chưa được HĐND tỉnh thông qua; quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp huyện chưa được công bố công khai trên Cổng thông tin điện tử…; việc lập, thẩm định và phê duyệt giá đất chậm, hồ sơ chưa đầy đủ; xác định giá đất để đấu giá cho thuê đất trả tiền một lần chưa phù hợp; xây dựng nhà ở, công trình kiến ​​trúc trên đất nông nghiệp hoặc đất không ở (như ở tỉnh Lào Cai); một số dự án được giao đất, cho thuê đất nhiều năm nhưng chưa phê duyệt giá đất cụ thể để tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất; đã hết thời hạn thuê đất mà chưa làm thủ tục gia hạn; đồ án quy hoạch chi tiết 1/500 chưa tuân thủ quy hoạch phân khu 1/2000; chậm công khai đồ án quy hoạch, đồ án điều chỉnh tổng thể (tỉnh Cà Mau).

Không thực hiện thu hồi đất đối với các dự án chậm sử dụng đất nhiều năm; chưa thu tiền bảo vệ đất trồng lúa từ các dự án đấu giá đất; giá đất nông nghiệp, đất ở tại các đô thị còn nhiều bất cập; đất nông nghiệp do UBND cấp xã quản lý, đất mặt nước chuyên dùng, đất xen kẹt chưa được quản lý chặt chẽ, công tác quản lý, sử dụng còn nhiều bất cập …; quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp huyện chưa phù hợp với chỉ tiêu sử dụng đất chung của tỉnh; kế hoạch sử dụng đất không phù hợp để thực hiện… (tỉnh Bắc Ninh).

Ngoài ra, kết quả kiểm toán cho thấy Luật Đất đai và các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý đất đai còn nhiều bất cập như chưa có văn bản hướng dẫn quyết toán chi phí hạ tầng tính vào chi phí phát triển của phương án giá. đất dự án. Thời điểm xác định giá đất theo quy định của Luật Đất đai và các nghị định hướng dẫn thi hành không quy định thời điểm bắt đầu định giá đất và thời điểm bắt buộc phải ra quyết định phê duyệt giá đất khi xác định được giá đất. giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất dẫn đến chậm thu tiền sử dụng đất vào ngân sách nhà nước; chưa quy định cụ thể về thẩm quyền, trình tự thực hiện việc điều chỉnh giá đất, thu tiền sử dụng đất theo kết luận, kiến ​​nghị của cơ quan thanh tra, kiểm tra, kiểm toán … Tất cả những bất cập trên đều gây khó khăn trong quá trình thực hiện.

Trước những phát hiện nêu trên, Kiểm toán Nhà nước yêu cầu các cơ quan, đơn vị thực hiện nghiêm túc các kiến ​​nghị của Kiểm toán Nhà nước, nhất là việc hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật; xử lý trách nhiệm tập thể, cá nhân để xảy ra vi phạm trong quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công nhằm siết chặt kỷ cương, sử dụng có hiệu quả các nguồn lực quốc gia.

Written by 

Leave a Reply

Your email address will not be published.