Chỉ ra chính xác thủ phạm gây thảm họa cháy rừng tại Amazon

Hầu hết các đám cháy chủ yếu do chính các nông dân châm lên, nhằm chuẩn bị cho vụ mùa trong năm tiếp theo. Theo ĐH Maryland (Mỹ), đây vốn là hành vi thường thấy trong ngành nông nghiệp Brazil. Như bức hình dưới đây là một ví dụ, cho thấy đám khói bốc lên từ các khu vực nông nghiệp của Amazon.

The New York Times: Phân tích ảnh vệ tinh đã chỉ ra chính xác thủ phạm gây thảm họa cháy rừng tại Amazon - Ảnh 2.

Vấn đề nằm ở chỗ phần lớn đất nông nghiệp hiện tại được tạo ra “nhờ” việc chặt phá rừng Amazon trong nhiều năm. “Hầu hết chỗ đất này trước đó vốn là rừng,” – Matthew Hansen, trưởng nhóm nghiên cứu tại ĐH Maryland.

“Rừng mưa đang ở đó, và rồi bỗng nhiên tất cả chuyển thành một rừng… đậu nành với ngô.”

Biểu đồ dưới đây cũng là một bằng chứng khó mà chối cãi. Nó cho thấy tần suất cháy rừng theo từng tháng xuyên suốt rừng mưa Amazon theo từng năm kể từ 2011. Có thể thấy, cháy rừng xảy ra chủ yếu vào mùa khô – giai đoạn tháng 8 đến tháng 10, trùng với thời điểm nông dân chuẩn bị trồng vụ mới.

The New York Times: Phân tích ảnh vệ tinh đã chỉ ra chính xác thủ phạm gây thảm họa cháy rừng tại Amazon - Ảnh 3.

Cháy rừng tăng dần theo từng năm, nhiều nhất vào các tháng mùa khô

Biểu đồ này được dựng lên nhờ những dữ liệu từ 2 vệ tinh của NASA là Terra và Aqua, vốn được trang bị công cụ tiếp nhận bức xạ phát ra khi có hỏa hoạn. Và nếu so sánh tháng 8/2019 với thời điểm cùng kỳ các năm trước đó, bạn sẽ hiểu vì sao người ta gọi đợt cháy rừng này là thảm họa địa cầu.

The New York Times: Phân tích ảnh vệ tinh đã chỉ ra chính xác thủ phạm gây thảm họa cháy rừng tại Amazon - Ảnh 4.

Biểu đồ thể hiện mật độ cháy rừng trung bình 8/2011- 2018 và tháng 8/2019

So với mật độ cháy trung bình 8 năm vừa qua, tháng 8/2019 nhiều hơn tới 35%. Một số tiểu bang còn ghi nhận mức độ tăng tới hơn 110%.

“Cháy rừng có thể do sấm sét, nhưng về cơ bản không phải là hiện tượng tự nhiên của một khu rừng mưa nhiệt đới,” – Mark Cochrane, chuyên gia về cháy rừng và sinh thái học từ ĐH Maryland cho biết. “Tất cả những đám cháy này đều là do con người.”

Cochrane cũng chia sẻ một sự thật rất đáng chú ý, rằng dù đa số các đám cháy xảy ra ở những khu vực đã bị dọn sạch, thì vẫn có rất nhiều vụ xảy ra ở những nơi rừng khá rậm. Theo ông, đây có thể là những đám lửa dùng để phá rừng, chứ không phải dọn rừng chuẩn bị cho vụ mùa mới.

“Chặt hạ một khoảng rừng, dồn đống chúng lại, để khô và rồi đưa vào đó một mồi lửa, nó sẽ cháy rất mạnh và phát ra rất nhiều khói,” – trích lời Cochrane. Mà thực tế cũng cho thấy tốc độ phá rừng tại Brazil đang tăng nhanh trong những năm gần đây. Đặc biệt là kể từ khi tổng thống Bolsonaro lên cầm quyền, tốc độ chặt hạ thậm chí đã tăng tới 278% trong 2 tháng gần nhất.

Trong bài phân tích của New York Times có chỉ ra rằng khả năng bảo vệ rừng của các cơ quan môi trường Brazil đã giảm 20% trong 6 tháng đầu năm, khi so với cùng kỳ năm 2018.

Sau nhiều ngày hứng chịu chỉ trích của dư luận địa phương lẫn quốc tế, tổng thống Bolsonaro đã phải xuống nước, tuyên bố điều quân đội tới để chống lại giặc lửa, và thực thi các đạo luật về môi trường.

Written by 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *